Elke druif op z’n plek

Het belangrijkste motief voor het opstellen van de Wine of Origin-wetgeving (WO) begin jaren zeventig, was de weg vrij te maken voor het exporteren van Zuid-Afrikaanse wijn naar zijn belangrijkste markt, het Verenigd Koninkrijk. Dat land stond toen op het punt lid te worden van de Europese Unie. Het was de Unie die eiste dat dergelijke wetgeving aanwezig was voor een lidstaat onze wijnen kon importeren.

De begrenzingen van de WO – Regions, Districts, Wards (en Estates) – werden vastgesteld op basis van diverse criteria. Districts bijvoorbeeld werden afgebakend op grond van geopolitieke grenzen; voor de kleinere Wards werd rekening gehouden met topografie en gemeenschappen, naast andere overwegingen. Waar de Fransen een paar honderd jaar de tijd gehad hadden om de geschiktheid van een druivenras voor een specifieke plek te ontdekken en daarna pas de AOC-regulering in te stellen, deden wij het andersom. Wat wij echter voor hebben op de Fransen, is dat er geen voorschriften zijn voor wat waar mag worden aangeplant. Het werd aan onze wijnmakers zelf overgelaten om uit te puzzelen waar ieder druivenras het best groeit.

Een van de oorspronkelijke doeleinden van het WO-programma was om nauwkeurig vast te leggen welke locaties karakteristieke kwaliteitswijnen konden voortbrengen. In de afgelopen 41 jaar is er veel kennis vergaard van het koppelen van een druivenras aan een locatie, zowel door middel van onderzoek als door ondervinding, al zal niemand beweren dat de speurtocht voltooid is.

Een groep jonge wijnmakers in Franschhoek heeft het initiatief genomen om het doel naar een hoger niveau te tillen. De vallei is jarenlang bekender geweest om haar goede restaurants dan om de lokale wijnen, maar heeft de laatste tijd juist prijzen gewonnen voor wijnen met de herkomst WO Franschhoek. Historisch gezien presteerden cabernet sauvignon, chardonnay en semillon het best. Rob Armstrong van Haut Espoir, Clayton Reabow van Môreson en Craig McNaught van Stony Brook besloten dan ook dat dit druiventrio de basis moest vormen voor hun streven om de regionale kenmerken die specifiek zijn voor wijnen uit de officiële WO Franschhoek zichtbaar te maken. Semillon is van die drie waarschijnlijk het bekendst, met de meeste banden in de regio. Franschhoek mag zich verheugen in een aantal heel oude semillonstokken – een van de oudste is 108 jaar, andere variëren in leeftijd van 40 tot 80 jaar.

De taak vereiste allereerst het vaststellen van gedetailleerde aroma- en smaakprofielen van deze druivenrassen. Dat werd bereikt door middel van een blinde proeverij met een groep lokale wijnmakers, vertegenwoordigers van lokale media, wijnhandelaren en sommeliers, en bestreek een reeks oogstjaren van elk druivenras: van 1992 tot en met 2013. Ondanks de verschillen binnen het gebied in ligging, hoogte en bodemsoorten tonen de resultaten verrassend veel gemeenschappelijkheid, zoals te zien is in de bij dit artikel afgebeelde aroma- en smaakprofielen.

Eerder dit jaar werden typiciteit en kwaliteit getest in een andere blinde proeverij, met als doel voor het eerst de status van Appellation Grand Prestige (AGP) toe te kennen aan de wijnen die de zeer strenge jurering doorstonden met minimaal 80% van de stemmen van de 17 juryleden, allemaal wijnmakers en wijnhandelaren uit Franschhoek. Slechts 10 wijnen haalden dit percentage:

Semillon
Franschhoek Vineyards, Semillon 2012
Franschhoek Vineyards, Semillon 2013
Haut Espoir, Semillon 2009 

Chardonnay
Chamonix, Chardonnay Reserve 2013
Maison, Chardonnay 2013
Rickety Bridge, Chardonnay 2013
Môreson, Mercator Premium Chardonnay 2013
Môreson, Knoputibak 2012 (bevat een beetje semillon)

Cabernet Sauvignon
Rickety Bridge, Paulina’s Reserve Cabernet Sauvignon 2011
Stony Brook, Ghost Gum Cabernet Sauvignon 2009

De oprichters van de AGP waren wel zo fijngevoelig dat ze zich een beetje schaamden voor het feit dat hun wijnen tot de winnaars hoorden, maar de proeverij was echt volledig blind en hun wijnen haalden de vereiste 80% van de stemmen.

De wijnen laten niet alleen typiciteit zien, maar ook een overeenkomst in stijl: ze zijn ingetogen en elegant, en tegelijkertijd zelfverzekerd.

De leden van de AGP zijn zich er sterk van bewust dat, ondanks het succes van deze openingsronde, dit nog maar een eertse stap op weg naar hun doel was. Ze moeten ook nog verschillende wijngoedeigenaren en anderen overtuigen van de voordelen van dit project. Dat zal ze zeker lukken als bij toekomstige uitreikingen dezelfde wijnen van dezelfde locaties regelmatig bovenaan eindigen. Als dat gebeurt, is dat niet alleen gunstig voor Franschhoek als wijnproducerend gebied, maar voor Zuid-Afrika als geheel.

– Angela Lloyd

Deel.

Uw commentaar